Handan Bora

✔️Cumhuriyetimiz bir günde kurulmadı. ✔️Bizim Cumhuriyetimiz sıradan bir Cumhuriyet değil, LAİK CUMHURİYET'tir. Atatürk, 1920-1937 yılları arasında adım adım, aşama aşama laik bir Cumhuriyet inşa etti. "Memnuniyetle tekrar görüyorum ki LAİK CUMHURİYET ESASINDA BERABERİZ. Zaten BENİM SİYASİ HAYATTA BİR TARAFLI OLARAK DAİMA ARADIĞIM VE ARAYACAĞIM TEMEL BUDUR." (Atatürk, 1930) 23 Nisan 1920'de üzerine saray gölgesi düşmeyen ilk meclisimiz TBMM açıldı. Böylece "Tanrı'nın yer yüzündeki gölgesi" anlayışıyla siyasal sistemin en tepesinde yer alan dinsel temelli saray-sultan egemenliğinin yerini, tamamen bu dünyaya ait "millet egemenliği" aldı. Egemenligin, gücünü Tanrı'ya dayandıran saraydan alınıp millete verilmesi, tepeden tırnağa laik bir siyasal tutumdur. 20 Ocak 1921'de "Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir" diyen Teşkilatı Esasiye Kanunu (1921 Anayasası) kabul edildi. Böylece aslında adı konmamış da olsa cumhuriyete geçildi. 1 Kasım 1922'de SALTANAT kaldırıldı. Böylece SARAY siyasal denklemden çıkarıldı. (Sarayın siyasal denklemde olduğu hiç bir rejim cumhuriyet değildir) 29 Ekim 1923'te cumhuriyet ilan edildi. 3 Mart 1924'te Şeriat ve Vakıflar Bakanlığı kapatıldı. Din ile siyasetin ayrılması yönünde çok önemli bir adım atıldı. Siyasal düzenin laikleşme süreci başladı. 3 Mart 1924'te Tevhid-i Tedrisat Kanunu'yla tüm okullar milli eğitime bağlandı, medreseler kapatıldı, eğitim laikleştirilmeye başlandı. 3 Mart 1924'te, sultana dinsel dokunulmazlık kazandıran HALİFELİK kaldırıldı. Cumhuriyetin laiklesmesi yolunda en güçlü adımlardan biri atıldı. 8 Nisan 1924'te şeriat mahkemeleri kapatıldı. Hukuk düzeninin laikleşme süreci başladı. 5 Kasım 1925'te çağdaş, laik hukuku uygulayacak hukukçuları yetiştirmek için Ankara Hukuk Mektebi kuruldu. 25 Kasım 1925'te ve 3 Aralık 1934'te kılık kıyafet devrimi yapıldı. Kılık kıyafetin, örneğin fesin, dinsel sembol olduğuna yönelik algı değiştirilmek istendi ve dinsel kıyafetlerin ibadethaneler dışında giyilmesinin önüne geçilmek istendi. Bu çerçevede laiklikle ilgili bir devrimdi. 17 Şubat 1926'da Türk Medeni Kanunu kabul edilerek kadınlara Medeni hakları verildi. Hukukun laikleşmesi için atılmış en güçlü adımlardan biri Medeni Kanun'dur. Çünkü dinsel hukuk gerekçe gösterilerek kadının temel haklarını elde etmesine engel olan eski düzen tamamen değiştirildi. 1 Kasım 1928'de yeni Türk harfleri kabul edildi. Arap yazısının ve harflerinin kutsallığı algısının kırılmak istenmesi bağlamında bu da laiklikle ilgilidir. 10 Nisan 1928'de Anayasa LAİKLEŞTİRİLDİ. 1930, 1933 ve 1934'te kadınlara siyasal haklar verildi. Dinsel ve geleneksel gerekçelerle kadınların siyasal sistemin dışında tutulmasına karşı çıkılması da laik bir adımdır. 5 Nisan 1937'de LAİKLİK anayasaya girdi. Böylece Atatürk, 1920-1938 yılları arasında adım adım, aşama aşama LAİK CUMHURİYET inşa etti. Gerçek şu ki Atatürk'ün Mirası LAİK CUMHURİYET bir günde inşa edilmedi.