RUSYA FEDERASYONU DIŞİŞLERİ BAKANLIĞINDA YAPILAN TOPLANTIYA İLİŞKİN AÇIKLAMA
Son günlerde, “Rusya – Fırsatlar Ülkesi” programı kapsamında gerçekleştirilen anavatan ziyareti ve Moskova'da Rusya Federasyonu yetkilileriyle yapılan toplantıya ilişkin çeşitli değerlendirmeler ve eleştiriler kamuoyuna yansımıştır. Heyetimizin ziyareti tamamlayarak ülkeyi dönmesini takiben 4 Kasım Çarşamba günü konu Yönetim Kurulu ve Başkanlar Kurulu toplantılarında değerlendirilmiştir. Sürecin nasıl geliştiğinin, ziyaretin hangi amaçlarla planlandığının ve KAFFED'in konuya yaklaşımının doğru anlaşılması bakımından aşağıdaki bilgilerin paylaşılması gerekli görülmüştür.
Ziyaretin planlanması ve katılımcıların belirlenmesi
17 Haziran 2026 tarihinde Rusya Federasyonu Büyükelçiliği tarafından Federasyonumuza iletilen davette, “Rusya – Fırsatlar Ülkesi” projesi kapsamında, 30–65 yaş aralığında beş kişilik bir grubun belirlenmesi talep edilmiştir. Yapılan görüşmeler sonucunda kontenjan genişletilerek 30–45 yaş grubundan beş, 45–65 yaş grubundan beş kişi olmak üzere toplam on kişiye çıkarılmıştır. Büyükelçilik tarafından iletilen ilk bilgilendirmede; Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanlığı ve Rusya Federasyonu Cumhurbaşkanlığı Yetkili Temsilcilikleri ile iş birliği içerisinde, Çerkes diasporası temsilcilerine yönelik tanıtım gezilerinin düzenlenmesinin planlandığı belirtilmiştir. Programın Karaçay-Çerkes, Kabardey-Balkar ve Adıgey Cumhuriyetleri ile diğer bölgeleri kapsayacağı; Çerkes halkının tarihî ve kültürel mirasıyla bağlantılı yerlerin ziyaret edilmesi, geleneksel el sanatları ve yaşam kültürünün tanıtılması, halk müziği konserleri ve kültürel sergilere katılım sağlanması, ayrıca anavatanda yaşayan Çerkes aydınları ve kanaat önderleriyle görüşmeler gerçekleştirilmesinin öngörüldüğü bildirilmiştir. Ziyaretin Eylül ayı sonu ile Ekim ayı başında yapılmasının planlandığı ve tüm masrafların ev sahibi tarafça karşılanacağı ifade edilmiştir.
Katılımcı listesinin bir gün içerisinde iletilmesinin istenmesi üzerine, Genel Başkan Ünal Uluçay'ın kararı doğrultusunda Bölge Koordinatör Dernekleriyle görüşmeler yapılmış ve oluşturulan on kişilik liste 18 Haziran 2026 tarihinde Büyükelçiliğe bildirilmiştir. Konu, yönetim kurulu toplantısında da görüşülmüş ve bölgelerden isim alınması konusunda mutabık kalınmıştır.
Programın kesinleşmesi ve değişiklikler
İlk listenin bildirilmesinden sonra, ziyaretin tarihi ve ayrıntılı programına ilişkin Büyükelçilikten uzun süre kesin bilgi alınamamıştır. 2 Eylül tarihinde, üst yaş grubundaki beş kişinin Ekim ayı başında seyahat edeceği bildirilmiştir. 17 Eylül tarihinde ise ziyaretin yaklaşık 25 Ekim civarında gerçekleştirileceği ve her iki grubun birlikte davet edileceği bilgisi paylaşılmıştır.
20 Ekim tarihinde Dünya Çerkes Birliği (DÇB) Başkanı Hauti Sohrokov tarafından, Moskova'nın da ziyaret programına dâhil edildiği ve KAFFED Genel Başkanı ve DÇB Başkanlar Kurulu Üyesi Ünal Uluçay, Genel Başkan Yardımcısı ve DÇB 1. Başkan Yardımcısı Öner Yılmaz ve Genel Başkan Yardımcısı ve DÇB Yönetim Kurulu Üyesi Şeneser Tokmak ile DÇB Yönetim Kurulu Üyesi Bekir Sami Yavuz'un heyete eklendiği bildirilmiştir. Şeneser Tokmak'ın ilk katılımcı listesinde de yer alması nedeniyle, yerine Genel Sekreter Ömer Atalar dâhil edilmiştir. Süreç içerisinde ilk listede bulunan el sanatları sanatçısı Esen Bal, Tokat Çerkes Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Eren Savaş ve Adana Çerkes Derneği Başkanı Münevver Duman mazeretleri nedeniyle programa katılamayacaklarını bildirmişlerdir. Yerlerine yeni isimlerin dâhil edilmesi yönündeki talebimiz, katılımcılara ilişkin onay süreçlerinin tamamlandığı gerekçesiyle Büyükelçilik tarafından kabul edilmemiştir.
Ziyaretin ayrıntılı programı ise ancak seyahatten bir gün önce, 24 Ekim Cumartesi günü tarafımıza ulaşmış ve katılımcılarla paylaşılmıştır.
(Devamı yorumlarda)
2) Öncelikle açıkça ifade etmek isteriz ki ziyaretin ilk planlama aşamasından programın kesinleşmesine kadar geçen süreçte, 470. yıl konusuna ilişkin tarafımıza herhangi bir bilgi verilmemiş, bu konu yapılan görüşmelerde de gündeme gelmemiştir. Toplantıda da bu yönde bir söylem gündeme gelmemiştir. Bu ibare sadece Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanlığı tarafından toplantıdan sonra yayınlanan haberde kullanılmıştır.
Moskova'da gerçekleştirilecek toplantının Rusya Federasyonu tarafından belirlenen adı da ancak seyahatten bir gün önce iletilen programla öğrenilmiştir. Toplantının bu şekilde adlandırılmasına ilişkin rahatsızlığımız ve çekincelerimiz Dünya Çerkes Birliği yöneticilerine iletilmiştir. Bununla birlikte, toplantının adı ile içeriğinin birbirinden ayrı değerlendirilmesi gerektiği kanaatindeyiz. Çerkes diasporası temsilcilerinin Rusya Federasyonu'nun üst düzey yetkilileriyle doğrudan görüşmesi, toplumumuzun temel sorunlarını ve beklentilerini muhataplarına iletmesi bakımından toplantı, önemli bir olanak olarak değerlendirilmiştir. Toplantının içeriğinin, adlandırılmasına ilişkin haklı çekincelerimize feda edilemeyecek kadar önemli olduğu düşüncesiyle görüşmeye katılım sağlanmıştır. Nitekim toplantıda gündeme gelen temel konular; anavatana dönüş, anavatan ile diaspora arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi, anadilimizin korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması gibi Çerkes toplumunun geleceği açısından yaşamsal öneme sahip başlıklar olmuştur. KAFFED temsilcileri bu konulardaki görüş ve taleplerini doğrudan muhataplarına iletmişlerdir.
Kamuoyunda tartışma konusu yapılan “minnet” ifadesine ilişkin olarak da açıklık getirilmesi gerekmektedir. KAFFED adına yapılan konuşmalarda böyle bir ifade kullanılmamıştır. Çeviriden kaynaklanan bir farklılık bulunmadığı takdirde, bilgimiz dahilinde diğer Çerkes temsilcilerinin konuşmalarında da bu yönde bir ifade yer almamıştır. Toplantının düzenlenmesi nedeniyle çeşitli konuşmacılar tarafından, ev sahiplerine ve Dünya Çerkes Birliğine diplomatik nezaket çerçevesinde teşekkür edilmiştir. Bu teşekkürün, tarihsel olaylara ilişkin herhangi bir değerlendirme veya tutum değişikliği olarak yorumlanması doğru değildir.
Moskova'daki görüşmenin ardından heyetimiz, diğer diaspora temsilcileri ve Xase yöneticileriyle birlikte Kabardey-Balkar ve Karaçay-Çerkes Cumhuriyetlerindeki ziyaret programına devam etmiştir.
Gerçekleştirilen görüşmeler, kurumsal temaslar ve kültürel buluşmalar, anavatan ile diaspora arasındaki ilişkilerin geliştirilmesi bakımından önemli fırsatlar sunmuştur. Kabardey-Balkar Cumhuriyeti eski Cumhurbaşkanı ve Rusya Federasyonu Senatörü Arsen Kanokov'un da isabetle ifade ettiği gibi, Moskova'da gerçekleştirilen toplantı tarihî öneme sahip bir ilk adım niteliğindedir. Ancak bu görüşmenin önemini yalnızca gerçekleşmiş olmasında değil, bundan sonra ortaya çıkarabileceği somut sonuçlarda aramak gerekir. Anavatana dönüş süreçlerinin kolaylaştırılması, anadilinin yaşatılması, diasporanın anavatanla bağlarının sürdürülebilir biçimde geliştirilmesi ve kültürel ilişkilerin güçlendirilmesi için bu temasların devamının sağlanması gerekmektedir. Önemli olan, açılan diyalog kanallarını toplumumuzun haklı taleplerinin karşılık bulabileceği kalıcı ilişkilere dönüştürebilmektir. Bu diyaloğun karşılıklı saygıya dayanması gerektiği KAFFED adına yapılan konuşmada özellikle vurgulanmıştır. Bu nedenle süreci, toplumumuzun tarihsel hafızasını, hassasiyetlerini ve geleceğe ilişkin menfaatlerini birlikte gözeterek değerlendirmek gerektiğine inanıyoruz.
3) Kafkas Dernekleri Federasyonu, çalışmalarını kendi tüzüğünde tanımlanan amaç ve ilkeler doğrultusunda yürütmektedir. KAFFED Tüzüğü'nün 2. maddesinde Federasyonun amaçları arasında;
“Kafkas toplumu ile diğer toplumlar arasındaki dostluğu ve işbirliğini yaygınlaştırmak, Kafkas toplumunun tüm sorunlarına barışçı çözüm önerileri üretmek, Kafkasya ve Kafkaslı toplumların yaşadıkları diğer ülkeler ve o ülkelerin toplumları ile Türkiye’miz ve insanlarımız arasında kültürel ve ekonomik alanlarda karşılıklı iyi ilişkiler kurup geliştirilmesine çalışmak, insan haklarının ulusal ve uluslararası düzeyde gelişmesine katkıda bulunmak böylece üyelerine, topluma, yaşadıkları ülkeye ve insanlığa çok yönlü hizmetler sunmak”
ifadelerine yer verilmiştir.
Tüzüğün 3. maddesinde yer alan "Çalışma İlkelerinde" ise;
“Bu anlamda Federasyon, çeşitli ülkelerde yaşayan Kafkas topluluklarının, yaşadıkları ülkeler arasında dostluk ve barış köprüsü oluşturacaklarına, karşılıklı sosyal, kültürel ve ekonomik işbirliğinin geliştiği ölçüde, bu dostluk ilişkisinin güçleneceğine inanır. Federasyon, Kafkasya ile ilişkileri olumsuz yönde etkileyebilecek her türlü tutum ve davranıştan kaçınır. Bu ilişkileri geliştiren ya da olumlu yönde etkileyen girişimleri destekler.”
denilmektedir.
KAFFED, bu amaç ve ilkeler etrafında bir araya gelmiş derneklerin oluşturduğu bir federasyondur. Anavatanla ilişkileri geliştirmek, toplumumuzun taleplerini ilgili makamlara iletmek ve bu ilişkilerin barışçıl, karşılıklı saygıya dayalı ve sürdürülebilir biçimde ilerlemesine katkıda bulunmak Federasyonumuzun temel sorumlulukları arasındadır. Bu sorumluluğun yerine getirilmesi, tarihsel hafızamızdan, kimliğimizden veya toplumumuzun haklı taleplerinden vazgeçilmesi anlamına gelmemektedir. Aksine, tarihsel hafızamızı ve kültürel kimliğimizi koruyarak geleceğe yönelik somut kazanımlar elde edebilecek ilişkiler geliştirmek esastır.
KAFFED, demokratik işleyişi, kurumsal geçmişi ve gelenekleri olan bir sivil toplum kuruluşudur. Federasyonumuzun faaliyetleri, kararları ve izlediği politikalar elbette eleştirilebilir. Farklı görüşlerin dile getirilmesi, toplumumuzun meselelerinin tartışılması ve yönetim anlayışlarının sorgulanması demokratik yaşamın doğal ve gerekli bir parçasıdır. Bu eleştirilerin doğru bilgiye dayanması, olayların gelişim sürecinin ve koşullarının dikkate alınması önemlidir. Hakaretin, kişiselleştirilmiş saldırıların ve iyiniyetten uzak dayanaksız ithamların demokratik eleştiri olarak değerlendirilmesi mümkün olmadığı gibi wunafe kültürümüzde de yeri yoktur. Diasporanın en köklü sivil toplum kuruluşu olan KAFFED, kendi demokratik mekanizmaları içerisinde bütün bu konuları değerlendirebilecek örgütsel bilince, kurumsal birikime, birliktelik hukukuna dayalı bir geleneğe ve teamüllere sahiptir.
Bugün asıl üzerinde durmamız gereken konu, anavatanla diaspora arasındaki ilişkileri toplumumuzun geleceğine hizmet eder hâle hangi yöntemlerle getirebileceğimizdir. Anadilimizin yaşatılması, kültürümüzün korunması, anavatana dönüşün önündeki engellerin kaldırılması ve gelecek kuşakların anavatanla bağlarının güçlendirilmesi hepimizin ortak sorumluluğudur. Tarihsel hafızamızı korumakla geleceğimizi inşa etmek birbirinin alternatifi değildir.
KAFFED, geçmişine sahip çıkan, bugününü doğru değerlendiren ve geleceğini ortak akılla kurmaya çalışan bir toplumun kurumsal temsil sorumluluğuyla hareket etmeye devam edecektir.
TSEY MAHMUT ÖZDEN
Kafkas derneklerinin birleşme yöntemi konusunda karara varmak için toplandıkları gün, birlik çalışmalarının engellenmesi amacıyla 5 Kasım 1977’de katledildi.
UNUTMAYACAĞIZ...
Saygı ve rahmetle anıyoruz.
BİR YAZAR BİR ESER/ HACI HASAN / Filiz Zabun (Yazan: Yemuz Nevzat Tarakçı)
Filiz Zabun’un kaleme aldığı “Hacı Hasan” romanı, bireysel bir aile hikâyesini, halkın kolektif belleği, yakın tarih ve coğrafi göçlerle harmanlayan derinlikli bir eser.
Roman, biyografik ögelerle harmanlanmış bir tarihsel ve toplumsal kurgu eseridir. Bireysel bir yaşam hikâyesini merkezine alarak fırtınalı bir dönemi mercek altına alır.
Hacı Hasan romanı, 1864 Büyük Çerkes Sürgünü ile başlayan ve Sivas’ın Yıldızeli ilçesine bağlı Kiremitli Köyü’ne kadar uzanan nesiller arası bir yolculuğu anlatır.
Hikâye, Çerkesya’daki yurtlarından sökülüp Osmanlı topraklarına sürgün edilen Çerkes ailelerin dramıyla başlar. Yol boyunca yaşanan kayıplar, salgın hastalıklar, açlık ve belirsizlik anlatının ilk büyük kırılma noktasıdır.
Hacı Hasan, bu zorlu coğrafyada doğup büyüyen ve köyün direği hâline gelen figürdür. Romanda, bölgede yaşayan Çerkes halkının doğduğu topraklardan koparılmanın yarattığı kimlik karmaşası ve yeni vatana tutunma çabası işlenir.
Ayrıca, resmi tarihin kaydetmediği, halkın kendi arasında kuşaktan kuşağa devrettiği anılar, türküler, masallar ve ağıtlar konu edilir. En karanlık savaş ve kıtlık zamanlarında bile insanların birbirine tutunarak oluşturduğu toplumsal dayanışma temel konulardandır.
Okumak İçin: kaffed.org/2026/11/04/bir-ya…
Tsıba Efkan, vatan savunması için Türkiye’den yola çıkan ilk gönüllü grubunun içindeydi.
Şamil taburu ile katıldığı Şrom operasyonunda, 3 Kasım 1992’de şehit düştü.
Abhazya şehidimiz Tsıba Efkan’ı saygı ve rahmetle anıyoruz.
2 Kasım 1943 - Karaçay Sürgünü
İkinci Dünya Savaşı sırasında, Stalin’in kararıyla Karaçay halkı kendi topraklarından koparıldı ve zorunlu olarak Kazakistan ile Kırgızistan başta olmak üzere Orta Asya’ya sürgün edildi. Yaklaşık 70.000 kişinin, çok ağır koşullarda bu yolculuğa zorlanması, binlerce Karaçay’ın hayatını kaybetmesine neden oldu.
Topraklarından zorla koparılan ve sürgün esnasında hayatını kaybeden Karaçay’ları rahmet ile anıyor bu gibi felaketlerin bir daha yaşanmamasını umuyoruz.
RUSYA FEDERASYONU İLE TARİHİ TOPLANTI
Dünya Çerkes Birliği'nin girişimleri ile Rossotrudniçestvo (BDT ülkeleri ve Yurtdışında Yaşayan Vatandaşlar ile ilişkiler ve Uluslararası İnsani İşbirliği Federal Ajansı) ve Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanlığı tarafından düzenlenen yuvarlak masa toplantısında Çerkes temsilciler Rusya Federasyonu yetkilileri ile bir araya geldiler. Moskova'da Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov'un yabancı dışişleri bakanlarını kabul ettiği Zinaida Morozova Köşkü'nde 28 Ekim Çarşamba günü gerçekleştirilen toplantıya Federasyonumuz adına Genel Başkan Ünal Uluçay, Genel Başkan Yardımcısı Şeneser Tokmak, Genel Başkan Yardımcısı ve DÇB 1. Başkan Yardımcısı Öner Yılmaz, Genel Sekreter Ömer Atalar, DÇB Yönetim Kurulu Üyemiz Bekir Sami Yavuz, Balıkesir Çerkes Derneği Başkanı Recep Abrek Ermiş, Çerkes Kültür Evi Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Gökhan Sözal, Sakarya Kafkas Kültür Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Setenay Hartoka, Bursa Çerkes Kültür Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Furkan Ekim, K. Maraş Kafkas Kültür Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Şilay Şule Canbolat ve Samsun Çerkes Derneği temsilcisi Prof. Dr. Hüseyin Erdem katıldılar. Ayrıca Dünya Çerkes Birliği Başkanı Hauti Sohrokov, Adıgey Cumhuriyeti Adıge Xase Başkanı Ramazan Tlemeşok, Karaçay Çerkes Cumhuriyeti Adıge Xase Başkanı Ali Aslanov, Şapsığ Bölgesi Adıge Xase Başkanı Mecid Çaçuh, Mozdok Adıge Xase Başkanı Ruslan Fakov, Stavropol Adıge Xase Başkanı Yuri Şebzıhov, Kabardey Balkar Cumhuriyeti Adıge Xase Yönetim Kurulu Uyesi Aminat Şogenova, Avrupa Çerkes Dernekleri Federasyonu Genel Başkanı Zati Sönmez, Ürdün Çerkes Hayır Derneği Başkanı İbrahim İshakat, Suriye Çerkes Hayır Derneği Başkanı Hişam Katt, İsrail Kfar Kama Çerkesya Derneği Başkanı Züher Thawho ile beraberlerindeki heyetler de toplantıya katıldılar.
Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov'un mesajını, Cumhurbaşkanı Vladimir Putin'in uluslararası işbirliğinden sorumlu Özel Temsilcisi Mikhail Shvydkoy katılımcılarla paylaştı. Lavrov mesajında "Rusya; farklı halkların ve dinlerin temsilcilerinin öteden beri barış ve uyum içinde bir arada yaşadığı çok uluslu, çok dinli bir güç ve bir medeniyet devletidir. Çeşitlilik içindeki bu birliği desteklemeye ve teşvik etmeye devam edeceğiz.
Bu paha biçilemez deneyimimizi yabancı ortaklarımızla paylaşmaya her zaman hazırız.
Çerkeslerin tarihi, ulusal devlet yapımızın çeşitli dönemeçleriyle kopmaz bir şekilde bağlar taşımaktadır. Çerkes halkının pek çok temsilcisi devlet kademelerinde, kültür ve bilim alanlarında ve askeri alanda kendilerini layıkıyla göstermişlerdir. Bu sayede Rusya'nın istikrarlı gelişimine ve refahına katkıda bulunmuşlardır ve bulunmaya devam etmektedirler. Onların bu başarılarıyla haklı bir gurur duyuyoruz.
Toplantınızın, Rusya Devlet Başkanı V.V. Putin tarafından ilan edilen "Rusya Halklarının Birliği Yılı"nda gerçekleşiyor olması özellikle sembolik bir anlam taşımaktadır.
Gerçekleşecek tartışmaların yapıcı bir nitelikte olacağına; güven ve karşılıklı anlayışın güçlenmesine, sivil ve halk diplomasisinin potansiyelinin daha da açığa çıkmasına hizmet edeceğine yürekten inanıyorum." dedi. Shvydkoy konuşmasında Kabardey bölgesi ile başlayan ilişkilerde zor zamanların da olduğunu belirtti. Çok kutuplu dünyanın ayni zamanda çok kültürlü olmasının da kaçınılmaz olduğunu vurguladı.
Rossotrudniçestvo Başkanı İgor Çayka ise Rusya Federasyonu'nda halkların dillerinin, kültürlerinin ve geleneklerinin yanı sıra diasporaların tarihi anavatanına dönme hakkının korunduğunu;
sadece yasal duzeyde değil; uygulamada da bu konulara önem verildiğini belirtti. Anadili konusundaki hassasiyetlere de saygı duyduklarını dile getirdi. Rossotrudniçestvo olarak diasporaların anavatan ile ilişkilerinde bir köprü olmak ve kültürlerin korunmasında rol oynamak istediklerini belirtti. Bu toplantının önemli bir başlangıç olacağını ve 2027 den itibaren geçmişte yaşanan hataları da düzelterek etkileşim formatını geliştirmek istediklerini belirtti. – at Нальчик, Кабардино-Балкарская республика
Federasyon Konseyi Senatörü Aleksey Pushkov "Ukrayna krizi bizim açımızdan ciddi bir kriz; bir çok alanı etkiliyor. Bu toplantının devamında yapılacak çalışmaları da önemsiyor ve destekliyoruz" dedi.
Federasyon Konseyi Senatörü Arsen Kanokov ise kendisinin aynı zamanda Çerkes Bilimler Akademisinin de Başkanı olduğunu hatırlatarak diaspora ile ilişkileri geliştiren bu toplantının tarihi öneme sahip olduğunu; Diaspora ile Rusya Federasyonunun iyi ilişkiler kurması mümkün olduğunu; Anavatana dönüş için fırsatların olduğunu belirtti.
Duma Milletvekili Sergei Kovalev, 10 Kasımdan itibaren Kabardey Balkar, Karaçay Çerkes ve Adıgey Cumhuriyetlerinden eserlerin Moskova'da sergileneceğini belirterek "Rusya Federasyonu sizin eviniz; eviniz sizi bekliyor" dedi.
Milliyetler Federal Ajansı Başkan Yardımcısı Sergei Bedkin ülkede 94 halk ve 270 dil olduğunu; kültürlü ve eğitimli bir toplum olduğunu; daha iyi bir yaşam için Rusya Federasyonu'nun eşsiz fırsatlar sunduğunu belirtti.
Dünya Çerkes Birliği Başkanı Hauti Sohrokov sunum eşliğinde yaptığı kapsamlı konuşmada, Maria Temrukova ve Çerkasski ailesi ile başlayan ilişkileri; 2. Dünya Savaşında Çerkeslerin rolünü; ortak tarihi bilirsek ilişkileri güçlendirebilecdğimizi; sanat, spor, edebiyat ve kültür alanında Çerkeslerin katkılarını örneklerle anlatarak bu önemli toplantının düzenlenmesine olanak sağlaması nedeniyle Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov'a teşekkür etti.
Toplantının moderatörlüğünü de yapan Devlet Arşivi Genel Müdürü Vladimir Arakcheyev yaptığı sunumda devlet arşivlerinde Çerkeslerle ilgili çok sayıda belge olduğunu belirterek çeşitli örnekler verdi.
Milliyetler ve Dinler Arası İlişkiler Komisyonu Başkanı (Eski Milliyetler Bakanı) Vladimir Zorin; Rusya Federasyonu'nun dillerin korunması konusundaki çalışmalarının önemini vurguladı; eski bir Odesa halk şarkısında bir gencin dilenmeye Nalçık şehrine gittiğıne yapılan vurgunun sehrin zenginliğinin kanıtı olduğunu, gelecekte diaspora mensuplarının aileleri ile birlikte yerleşmek üzere gelmelerini de dilediğini, konunun öneminin tek günlük bir çalışmayı aştığını, uzun yıllar bu çalışmaları sürdürmemiz gerektiğini söyledi
Rusya Halkları Meclisi Bölgesel Kalkınmadan Sorumlu Başkan Yardımcısı Nazirzhon Abduganiev Moskova'da düzenlenecek sergiye vurgu yaparak bu toplantının önemli olduğunu ve çalışmaların gelecekte de sürdürülmesi gerektiğini belirtti.
Toplantının Çerkes diasporası bölümünde ilk konuşmayı yapan KAFFED Genel Başkanı Ünal Uluçay, toplantının önemini vurgulayarak düzenlenmesinde emeği geçen RF Dışişleri Bakanlığı, Rossotrudniçestvo ve DÇB yetkililerine teşekkür etti. Bu toplantının DÇB nin önemini tekrar ortaya koyduğunu belirtti. Türkiye ile Rusya Federasyonu'nun ilişkilerinin güçlenmesinin Çerkeslerin çıkarına olduğunu; bu konuda katkı vermeye hazır olduğumuzu dile getirdi. Külturel ilişkilerin yanı sıra başta soydaşlarımızın yaşadığı cumhuriyetler olmak üzere ikili ekonomik ilişkilerin de geliştirilmesi gerektiğini, diasporadan anavatana daha fazla ziyaretçi gelmesi başta olmak üzere kendi alanı olan turizm sektöründe gelişmeye açık önemli bir alan olduğunu belirtti. Anavatan ile ilişkilerin KAFFED'in temel önceliği olduğunu vurguladı. Çerkes diasporasının Rusya Federasyonu nezdinde "ülkedaş (соотечественник)" kavramı içerisinde değerlendirilmesini talep etti. Bu toplantı ile başlatılan çalışmaların sürdürülmesinin önemini vurguladı.
KAFFED Genel Başkan Yardımcısı Şeneser Tokmak yaptığı konuşmada; anavatana dönüşün kolaylaştırılması gerektiğini; anavatan ile ilişkilerin her alanda gelistirilmesinin önemli olduğunu, özellikle gençlerin anavatan ile ilişkilerinin artırılması konusunda tüm tarafların birlikte çalışması gerektiğini, bu bağlamda üniversitelerde Rossotrudniçestvo uzerinden burslu öğrenci sisteminin tekrar başlatılmasının çok önemli olduğunu; gençlik kamplarına daha fazla gencimizin katılmasının diaspora anavatan ilişkilerindeki belirleyici rolünü; anadili, kültür ve kimliğin korunması konusundaki ortak çabaların artırılması gerektiğini; stk lar, akademisyenler, sanatçılar arasında köprülerin kurulması; anavatandan diasporaya yönelik yayınlar yapılması konularındaki taleplerimizi dile getirdi.
Ürdün Çerkes Yardımlaşma Derneği Başkanı İbrahim İshaqat yerine konuşan Dr. Ali Keşt, Suriye Çerkes Yardımlaşma Dernegı Başkanı Hisham Akram Katt, İsrail Kfar Kama Çerkesya Derneği Başkanı Zoher Thawha, Avrupa Çerkes Dernekleri Federasyonu Genel Başkanı Zati Sönmez, Moskova Çerkes Kültür Diasporası Thamadeler Konseyi Başkanı Yuri Agırbov, DÇB Başkan Danışmanı Necdet Nuri Hatam, Kuzey Kafkasya Müslümanları Koordinasyon Merkezi Moskova Temsilcisi Shafiq Pşıkaçev, Rusya Bilimler Akademisi Kabardey Balkar Bilimler Akademisi Beşeri Bilimler Enstitüsü Başkanı Kasbolat Dzamıkhov, Kabardey Balkar Cumhuriyeti Milletvekili ve Çerkes Bilimler Akademisi Genel Müdürü Safarbi Şkhagapsoev yaptıkları konuşmalarda anavatana dönüşün kolaylaştırılması, diaspora anavatan ilişkilerinin geliştirilmesi, anadilinin ve kültürün korunması konusundaki taleplerini dile getirerek toplantının devamı niteliğinde çalışmaların yapılması gerektiğini vurguladılar.
Bir resepsiyon ile başlayan toplantının sonrasında tarihi köşk katılımcılara rehberler eşliğinde gezdirildi.
#YüzüAnavatanaDönükKaffed
KAFFED DOĞU AKDENİZ BÖLGE DERNEKLERİ TOPLANTISI
24.10.2026 Kahramanmaraş Kafkas Kültür Derneği ev sahipliğinde gerçekleşen, KAFFED Doğu Akdeniz Bölge Toplantısı'na, KAFFED Yönetim Kurulu Üyesi ve Doğu Akdeniz Bölge Temsilcisi Selahattin CANTÜRK, Kahramanmaraş Kafkas Kültür Derneği Bşk. Hami KOÇ, Adana Çerkes Derneği Bşk. Münevver DUMAN, Ceyhan Kuzey Kafkas Kültür ve Eğitim Derneği Başkanı Abdulkadir ORAL, Reyhanlı Çerkes Derneği Adige Xase Başkanı Şamis APİŞ, İskenderun Çerkes Derneği Bşk. Osman ALHAS, Göksun Çerkes Kültür Derneği Bşk. Özmen SEVİM katılmışlardır.
Ayrıca bölgemizde bulunan Büyük Çamurlu Kültür Derneği Bşk. Hikmet ARSLANHAN ve derneklerimizden Yönetim Kurulu üyeleri, KAFFED delegeleri katılım sağlamıştır. Toplantıya katılmak için yola çıkan ve aracı arızalandığı için dönmek zorunda kalan Mersin Dernek Bşk. Serdar ATEŞALP’e geçmiş olsun diliyoruz.
Toplantıda;
-KAFFED genel kurul ve başkan adaylarımızın bölge ziyaretleri ,delegelerimizin Ankaraya gidiş proğramları hakkında genel değerlendirme yapıldı.
-Genel kurulda görüşülecek Tüzük değişikliği hakkında detaylı bilgilendirme yapıldı ve 1 ve 2 madde hakkında tüm katılımcılar görüşlerini bildirdiler.
-Derneklerimizin şu an devam eden kültürel faaliyetleri ve bu sezon içinde planladıkları programlar hakkında başkanlarımız genel bilgilendirme yaptılar.
-Bölgesel olarak yapılabilecek ortak etkinlikler için fikir alışverişi yapıldı. Doğu Akdeniz Bölgesel olarak -Festival
-Şenlik-Piknik
-Anavatan Gezisi
Olmak üzere neler yapılabileceği konuşuldu ve önümüzdeki toplantıda görüşülmesi kararlaştırıldı.
-Derneklerimiz yapacakları faaliyetleri sosyal medyadan paylaşınca tüm bölge Derneklerimiz kendi sosyal medyalarından paylaşarak destek vermesi kararlaştırıldı.
-Sonraki toplantının belirlenecek bir tarihte Afşin derneğimizle görüşülerek orada yapılması kararlaştırıldı.
-Temenni ve teşekkür konuşmaları ile toplantı sonlandırıldı.
Evsahibimiz, Kahramanmaraş Kafkas Kültür Derneği Bşk. Hami KOÇ ve emeği geçen tüm hemşerilerimize, yönetim kurulu üyelerine, tüm başkanlarımız adına teşekkür ederiz.
YAĞAN ADNAN ÖZVERİ’Yİ KUTLUYORUZ
Osmaniye'nin Hemite Köyü’nde 15–18 Ekim tarihlerinde düzenlenen Çukurova Uluslararası Yaşar Kemal Kültür ve Sanat Günleri kapsamında, değerli yazar Yağan Adnan Özveri, “Şair ve Silahşorduk” şiiriyle Yaşar Kemal Jüri Özel Ödülü’ne layık görülmüştür. Edebiyat ve kültür dünyamıza değerli eserleriyle katkı sunan Yağan Adnan Özveri’yi bu anlamlı ödül dolayısıyla içtenlikle kutluyor, çalışmalarında başarılarının devamını diliyoruz.
GELENEKTEN TASARIMA: ÇERKES GİYİM VE SÜSLEME SANATLARI
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi tarafından yürütülen “Nesilleri Bir Araya Getirmek: Moda Tasarımıyla Kültürel Hafıza Aktarımı” projesi kapsamında, “Gelenekten Tasarıma: Çerkes Giyim ve Süsleme Sanatları” uygulamalı atölye çalışması Ferizli Meslek Yüksekokulu’nda gerçekleştirildi.
Etkinlikte, KAFFED Genel Başkan Yardımcısı Şeneser Tokmak ve KAFFED Çerkes El Sanatları Çalışma Grubu Üyesi Esen Bal, Çerkes geleneksel giyimi, süsleme sanatları ve kültürel mirasın kuşaklar arası aktarımı üzerine bilgi ve deneyimlerini öğrencilerle paylaştı.
Kültürel mirasımızın akademik ortamda gençlerle buluşmasına ve geleceğin tasarımcılarına ilham olmasına imkân sağlayan Proje Yürütücüsü Dr. Öğr. Üyesi Pınar Çınar’a, Öğr. Gör. Neslihan Sarı’ya ve Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi meslek Yüksekokul müdürü Fatma Vahapoğlu Çete ye teşekkür ediyoruz.
KÜLTÜREL MİRASIMIZA BİR KATKI DAHA!
Federasyonumuzun Doğu Akdeniz Bölgesi Delegelerinden Şamil Emre AYDIN (Жыкъуэ Щамил) tarafından hazırlanan 5. kültürel çalışma olan, "Çerkes Bilmeceleri" adlı eser, e-kitap formatında ücretsiz erişime sunulmuştur.
Kültürümüzü yaşatma, ortak hafızamızı güçlendirme ve gelecek kuşaklara aktarma amacı taşıyan bu kıymetli eseri sizlerle paylaşmaktan mutluluk duyuyoruz.
Kültür dünyamıza daha önce de Çerkes Alfabeleri (2015), Çerkes Diyalektleri (2015), Çerkes Atasözleri (2023), Çerkes Halk İnançları (2025) adlı eserleri kazandıran Şamil Emre Aydın'a çalışmalarında başarılar diliyoruz.
E-Kitaba erişim linki:
share.google/OilNXufJN9mJVQ3…
Mustafakemalpaşa Çerkes Kültür Derneğimiz Olağan genel kurulunu 11 Ekim 2026 Tarihinde yapmıştır. Olağan genel kurula Federasyonumuzu temsilen Teşkilatlanma ve Eğitimden sorumlu YK üyesi Canel ZAĞLI katılım sağlamış, federasyon çalışmaları ile ilgili genel kurula katılan üyelere bilgilendirme yapmıştır. Bursa Çerkes Kültür Derneği Başkanı Levent TURGUT ve YK üyelerinin de katıldığı yapılan olağan genel kurul neticesinde Mustafakemalpaşa Çerkes Kültür Derneğimizin yetkili kurulları aşağıdaki şekilde oluşmuştur.
YÖNETİM KURULU ASİL
Başkan :Ahmet KAZAN
Başkan Yardımcısı :İbrahim ÖZER BEYSİ
Sayman :Meltem ŞAHİN
YK sekreteri :Ergin ÖZDER
Üye :Seher Türkay FENER
Üye :Ramazan AKYIL
Üye :Yasin KALI
YÖNETİM KURULU YEDEK
1-Ahmet ATIŞ
2-Aktuğ ŞEN
3-Fatih EMİR
4-Takha KANYILMAZ
5-Eray ADA
6-Aytekin ÖZDEMİR
7-Vedat KURT
DENETLEME KURULU ASİL
1-Turgut BALTA
2-İsmail BARAM
3-Eren ÖZ
DENETLEME KURULU YEDEK
1-Caner FERİK
2-Alahaddin ÖZ
3-Engin DOĞAN
KAFFED DELEGELERİ
1-Ahmet KAZAN
2-İbrahim ÖZER BEYSİ
3-Yasin KALI
4-Ergin ÖZDER
5-Talha KANYILMAZ
6-Altuğ ŞEN
7-Serhat ŞENKUYUMCU
Toplumumuza yapmış oldukları çok değerli katkılarından dolayı görevi devreden Recep AYDAR başkanlığındaki yönetim kuruluna teşekkürlerimizi sunar, yeni seçilen Ahmet KAZAN başkanlığındaki yöneyim kuruluna başarılar dileriz.
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesince yürütülen
“Nesilleri Bir Araya Getirmek: Moda Tasarımıyla Kültürel Hafıza Aktarımı” projesi kapsamında “Gelenekten Tasarıma: Çerkes Giyim ve Süsleme Sanatları” workshopu gerçekleştirilecek.
15 Ekim Perşembe günü düzenlenecek etkinlikte, KAFFED Genel Başkan Yardımcısı Şeneser Tokmak ve KAFFED Çerkes El Sanatları Çalışma Grubu Üyesi Esen Bal, Çerkes giyim ve süsleme sanatlarını uygulamalı çalışmalarla öğrencilerle buluşturacak.
10 -11 Ekim 2026 tarihinde yapılan Ankara Barosu 69. Olağan Genel Kurulu sonuçlarına göre KAFFED Tüzük Komisyonu üyesi Av.Nesij Akkaya, Ankara Barosu Denetleme Kurulu üyeliğine seçilmiştir.
Tüzük Komisyondaki özverili çalışmalarıyla camiamıza büyük katkılar sunan komisyon üyemizi ve seçilen tüm meslekteşlarını üstlendikleri bu yeni ve önemli görev sebebiyle tebrik eder başarılar dileriz.
























