Vandaag de dag herinneren nog veel straatnamen in de Amsterdamse binnenstad aan het middeleeuwse verleden. Toch zal dit aan de hedendaagse bezoeker (veelal toerist) voorbijgaan. Daarom wil ik een paar bijzondere straten uitlichten. Deel 1.
Op 8 augustus 1534 wordt de Amsterdamse mandenmaker Adriaen Jacobsz. uit de stad verbannen vanwege een muurschildering voor zijn huis. Op de schildering zijn meerdere duivels afgebeeld die aan het vissen zijn naar geld, kaas en andere goederen.
Het stadsbestuur dwingt Adriaen om de muurschildering te verwijderen. Daarnaast krijgt hij een flinke geldboete en moet hij op bedevaart naar Rome. Ook de schilder van het werk (blijkbaar had Adriaen het niet zelf geschilderd) krijgt een soortgelijke straf.
Wist je dat bidden en bedelen vrijwel synoniemen van elkaar zijn in het Middelnederlands?
Op zichzelf een redelijk nutteloos feitje, maar hieronder leg ik het belang van dit verband uit.
1
5
301
De zogeheten biddende orden, mensen die uit vroomheid in armoede leven en bedelend rondtrekken, krijgen eveneens met beperkingen te maken: zij mogen slechts driemaal per jaar in de stad bedelen.
1
1
125
Mensen van Middeleeuws Amsterdam retweeted
Onlangs won Janna Coomans met 'Dievenland' de Libris Geschiedenis Prijs 2025.
Voor ons nieuwste nummer 'Rafelranden van Amsterdam' schreef ze een boeiend artikel: 'Precariteit, dieven en de middeleeuwse Amsterdamse rafelrand'.
Bestel het nummer hier: 👇
tijdschriftholland.nl/produc…
Janna Coomans wint de Libris Geschiedenis Prijs 2025 met haar boek Dievenland: Overleven in de Middeleeuwen.
4
200
Maaltijd van de voetboogschutters, 1533. Geschilderd door Cornelis Anthonisz.
Meer info: am.adlibhosting.com/ais6v2/D…
1
8
728
Rijmpje van de vijftiende-eeuwse dichter Anthonis de Roovere uit Brugge, over de zeven werken van barmhartigheid:
Secourst / Spijst / Laeft / Lost uut noode /
Herbercht / Cleedt / Begraeft de doode.
Op het schilderij zijn de zeven werken afgebeeld.
De dichtwerken van De Roovere staan op DBNL: dbnl.org/tekst/roov002jjma01…
1
3
227
Wist je dat het merendeel van de middeleeuwse archieven van Amsterdam digitaal raadpleegbaar is?
Bijvoorbeeld de zogeheten gasthuisarchieven: archief.amsterdam/inventaris…
Iedereen kan paleografie (oud schrift) leren. Het is voor veel mensen een leuke hobby en een manier om bij te dragen aan historisch onderzoek. Op velehanden.nl vind je projecten waar zowel absolute beginners als ervaren paleografen meer dan welkom zijn.
1
2
169
Op 'Wat Staat Daer?' kan je oefenen met verschillende soorten oud schrift: watstaatdaer.nl
1
138

















