Berker Duman retweeted
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu 2026 uzlaşı bildirisi yayımlandı📌
Çok önemli bir yenilik dikkatimi çekmedi ancak güncel bilimsel verileri özetleyen harika bir bilimsel referans.
sciencedirect.com/science/ar…
La conférence de consensus Monde 2026 pour le #TDAH est parue:
▶️ 200 pages
📣 des centaines de références
✅️ 5 messages clés:
sciencedirect.com/science/ar…
Berker Duman retweeted
Psikoterapi; psikiyatrik belirtileri, konuşma ve iletişim kurma yoluyla azaltmaya dayalı bir tedavidir📌
Psikoterapi; esas olarak psikiyatristler ve klinik psikologlar tarafından uygulanan etkili bir tedavidir.
Bazı psikiyatrik rahatsızlıklarda (örneğin; fobiler) ana tedavi yöntemidir, bazılarında da (örneğin; şizofreni) tedavide yardımcı bir rol oynar.
Berker Duman retweeted
pTau217, Alzheimer hastalığında beyindeki spesifik protein birikimini yansıtan hassas bir biyobelirteç ve hastalığın tanısında yardımcı bir kan tahlili📌
Öte yandan pTau217 seviyeleri, henüz unutkanlığı olmayan sağlıklı kişilerde de 5-10 yıl içerisinde ortaya çıkacak bilişsel sorunları da güçlü bir şekilde tahmin edebiliyor.
pTau217 seviyeleri sayısal değer olarak da anlamlı; pTau217 ne kadar yüksekse Alzheimer hastalığı ilişkili bilişsel bozulma riski de o kadar yüksek oluyor.
📈 Among cognitively unimpaired adults, higher plasma #pTau217 and older age were associated with higher 5-year and 10-year risk of mild cognitive impairment and dementia, supporting individualized prognosis in preclinical #AlzheimersDisease. ja.ma/48RPMKP
Berker Duman retweeted
Alzheimer hastalığı tedavisinde; bir PDE5 enzim inhibitörü olan mirodenafil plasebodan üstün ve güvenli📌
Mirodenafil; sertleşme bozukluğu tedavisinde kullanılan ilaçlarla aynı kategoride yer alıyor, damarları gevşeterek kan akımını artırıyor.
Ayrıca, Alzheimer hastalığının biyobelirteci olan ptau217 seviyelerinde düşmeye neden oluyor.
New 'Viagra for the brain' pill slows clinical decline in Alzheimer's patients by a third trib.al/AIQ7dcF
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu 2026 uzlaşı bildirisi yayımlandı📌
Çok önemli bir yenilik dikkatimi çekmedi ancak güncel bilimsel verileri özetleyen harika bir bilimsel referans.
sciencedirect.com/science/ar…
La conférence de consensus Monde 2026 pour le #TDAH est parue:
▶️ 200 pages
📣 des centaines de références
✅️ 5 messages clés:
sciencedirect.com/science/ar…
Organ naklinde konsültasyon-liyezon psikiyatrisi: Değerlendirme, izlem ve branşlar arası işbirliği başlıklı TPD çevrimiçi etkinliğimize ilgi duyan dernek üyelerini bekliyoruz📌
ORGAN NAKLİNDE KONSÜLTASYON-LİYEZON PSİKİYATRİSİ
Değerlendirme, İzlem ve Branşlararası İşbirliği
Organ nakli süreci, tıbbi yönünün yanı sıra psikiyatrik, psikososyal ve etik boyutlarıyla da değerlendirilmesi gereken çok yönlü bir süreçtir.
Bu webinarda, nakil öncesi psikiyatrik değerlendirme, nakil sonrası izlem, karşılaşılabilecek klinik güçlükler ve branşlararası işbirliği, farklı uzmanlık alanlarının bakış açılarıyla ele alınacaktır.
Moderatör:
Doç. Dr. Irmak Polat
Konuşmacılar:
Prof. Dr. Özen Önen Sertöz
Dr. Öğr. Üyesi Elvan Işık
Doç. Dr. Berker Duman
📅 30 Kasım 2026, Pazartesi
🕗 20.00
📍 Çevrimiçi Etkinlik
Türkiye Psikiyatri Derneği
Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisi Çalışma Birimi
#türkiyepsikiyatriderneği
Psikoterapi; psikiyatrik belirtileri, konuşma ve iletişim kurma yoluyla azaltmaya dayalı bir tedavidir📌
Psikoterapi; esas olarak psikiyatristler ve klinik psikologlar tarafından uygulanan etkili bir tedavidir.
Bazı psikiyatrik rahatsızlıklarda (örneğin; fobiler) ana tedavi yöntemidir, bazılarında da (örneğin; şizofreni) tedavide yardımcı bir rol oynar.
pTau217, Alzheimer hastalığında beyindeki spesifik protein birikimini yansıtan hassas bir biyobelirteç ve hastalığın tanısında yardımcı bir kan tahlili📌
Öte yandan pTau217 seviyeleri, henüz unutkanlığı olmayan sağlıklı kişilerde de 5-10 yıl içerisinde ortaya çıkacak bilişsel sorunları da güçlü bir şekilde tahmin edebiliyor.
pTau217 seviyeleri sayısal değer olarak da anlamlı; pTau217 ne kadar yüksekse Alzheimer hastalığı ilişkili bilişsel bozulma riski de o kadar yüksek oluyor.
📈 Among cognitively unimpaired adults, higher plasma #pTau217 and older age were associated with higher 5-year and 10-year risk of mild cognitive impairment and dementia, supporting individualized prognosis in preclinical #AlzheimersDisease. ja.ma/48RPMKP
Berker Duman retweeted
Tedaviye dirençli depresyonda ek tedavi olarak, faz 3 araştırmada döteryum ile modifiye edilmiş psilosin (HLP003) etkili bulunmuş📌
Psikedelik ajan HLP003 ile 6. haftada %50.9 klinik remisyona ulaşılırken, plasebo ile bu oran %18.2 olarak bildirilmiş.
Üç vakada ise ilaçla ilişkili olası ciddi yan etki bildirimi yapılmış; ek değerlendirme devam ediyor.
Helus Pharma’nın ilacı, FDA tarafından hızlandırılmış çığır açan tedavi statüsünde ve önümüzdeki yıl onay alabilir.
Positive Topline Results from Phase 3 APPROACH Study evaluating HLP003 as Adjunctive Treatment in Major Depressive Disorder
ir.helus.com/news-releases/n…
Berker Duman retweeted
Aslında pek de öyle değil; örneğin, hipertansiyon tanı ve tedavi kılavuzları da nefroloji/kardiyoloji uzmanlarının oylaması ve uzlaşısı ile oluşturuluyor.
Akıl sağlığı, böbrek sağlığı gibi tartışma yetkisi tek bir meslek grubuna ait olan teknik bir alan değil. Hiçbir nefrolog böbrek yetmezliğini oylamayla listeden çıkarmadı, kimse böbrek taşı tanısını muhalifleri susturmak için kullanmadı.
Akıl sağlığında ise kimin "deli" sayılacağı, hangi davranışın bozukluk hangisinin karakter olduğu, hangi yasın "fazla uzun", hangi çocuğun "fazla hareketli" olduğu her dönem o dönemin ahlakıyla, ekonomisiyle, siyasetiyle birlikte yeniden yazılıyor. Bu yüzden doktorlar, psikologlar, sosyologlar, eğitimciler, hastalar, ilaç kullananlar, ilacı bırakmaya çalışırken yaşadıklarını kimseye anlatamayanlar ve sıradan vatandaşlar dahil herkes bu konuda fikir söyleyebilir. Söylemeli de. Engelli hakları hareketinin sloganı burada da geçerli: "Bizsiz bize dair hiçbir şey."
Üstelik bu disiplinin sicili hiç temiz değil.
1851'de Amerikalı hekim Samuel Cartwright kölelerin kaçma isteğini bir akıl hastalığı olarak tanımladı ve adını drapetomania koydu. Önleyici tedavi olarak kırbaç önerdi.
Kadınların öfkesi, arzusu, itirazı yüzyıllarca "histeri" diye tıbbileştirildi. Kelimenin kökü "rahim" demek. Terim DSM'den ancak 1980'de çıktı.
Egas Moniz 1949'da lobotomiyle Nobel Tıp Ödülü aldı. Ödül hala geri alınmadı. Amerika'da Walter Freeman, göz çukurundan buz kıracağına benzeyen bir aletle beyne girdiği lobotomiyi muayenehanede, hastayı elektroşokla bayıltarak yaptı ve kariyeri boyunca 3 binden fazla lobotomi gerçekleştirdi. Hastaları arasında 23 yaşındaki Rosemary Kennedy de vardı, 12 yaşındaki Howard Dully de. Rosemary hayatının geri kalanını bir bakım kurumunda geçirdi.
1927'de ABD Yüksek Mahkemesi "zihinsel yetersiz" sayılan insanların zorla kısırlaştırılmasını onayladı. Yargıç Holmes kararda "Üç kuşak geri zekalı yeter" diye yazdı. On binlerce kişi kısırlaştırıldı. Almanya'da psikiyatrist Ernst Rüdin'in de hazırlanmasında rol aldığı 1933 yasasıyla yaklaşık 400 bin kişi kısırlaştırıldı. Sonra Aktion T4 geldi: psikiyatristlerin hasta dosyalarına işaret koyarak kimin öleceğini belirlediği, sadece resmi aşamasında 70 bine yakın psikiyatri hastası ve engellinin öldürüldüğü program. Gaz odaları ilk orada denendi.
Eşcinsellik 1973'e kadar resmi bir akıl hastalığıydı ve listeden yeni bir laboratuvar bulgusuyla çıkarılmadı. Eşcinsel aktivistler Amerikan Psikiyatri Birliği toplantılarını bastı. John Fryer adında eşcinsel bir psikiyatrist işini kaybetmemek için maske ve perukla kürsüye çıkıp "ben eşcinselim ve psikiyatristim" dedi. Sonunda da oylama yapıldı. Bir "hastalık" oylamayla kaldırıldı. Böbrek taşı için böyle bir şey duydunuz mu? Üstelik tamamen de kalkmadı. "Ego-distonik eşcinsellik" adıyla, yani kişi kendi eşcinselliğinden rahatsızsa hasta sayılarak 1987'ye kadar kılavuzda kaldı. Dünya Sağlık Örgütü ancak 1990'da listeden çıkardı.
Sovyetler Birliği'nde "yavaş seyirli şizofreni" diye bir tanı geliştirildi. Belirtileri arasında "reformculuk sanrıları" ve "hakikat için mücadele" vardı. Sistemi değiştirmek istemek bir semptomdu, muhalifler yıllarca psikiyatri hastanelerine kapatıldı. Sistemi eleştireni hasta ilan etmek. Tanıdık bir refleks.
1940'lardan 60'lara kadar otizmin ve şizofreninin soğuk, mesafeli annelerden kaynaklandığı fikri ("buzdolabı anne", "şizofrenojenik anne") uzman görüşü olarak anlatıldı. Bir kuşak anne çocuğunun durumundan kendini sorumlu tuttu.
Son otuz yılın en başarılı pazarlama cümlesi de "Depresyon beyindeki serotonin eksikliğidir" oldu. İlaç reklamlarında, broşürlerde, muayene odalarında yıllarca tekrarlandı. 2022'de Joanna Moncrieff ve ekibi bir şemsiye derleme yayımladı, yani bu konudaki önceki derleme ve meta-analizleri bir araya getiren bir çalışma. Depresyonun düşük serotoninden kaynaklandığına dair tutarlı bir kanıt bulamadılar.
Alzheimer hastalığı tedavisinde; bir PDE5 enzim inhibitörü olan mirodenafil plasebodan üstün ve güvenli📌
Mirodenafil; sertleşme bozukluğu tedavisinde kullanılan ilaçlarla aynı kategoride yer alıyor, damarları gevşeterek kan akımını artırıyor.
Ayrıca, Alzheimer hastalığının biyobelirteci olan ptau217 seviyelerinde düşmeye neden oluyor.
New 'Viagra for the brain' pill slows clinical decline in Alzheimer's patients by a third trib.al/AIQ7dcF
Berker Duman retweeted
It's not dead because antipsychiatrists depend on it to make caricatures of psychiatry
Tedaviye dirençli depresyonda ek tedavi olarak, faz 3 araştırmada döteryum ile modifiye edilmiş psilosin (HLP003) etkili bulunmuş📌
Psikedelik ajan HLP003 ile 6. haftada %50.9 klinik remisyona ulaşılırken, plasebo ile bu oran %18.2 olarak bildirilmiş.
Üç vakada ise ilaçla ilişkili olası ciddi yan etki bildirimi yapılmış; ek değerlendirme devam ediyor.
Helus Pharma’nın ilacı, FDA tarafından hızlandırılmış çığır açan tedavi statüsünde ve önümüzdeki yıl onay alabilir.
Positive Topline Results from Phase 3 APPROACH Study evaluating HLP003 as Adjunctive Treatment in Major Depressive Disorder
ir.helus.com/news-releases/n…
Berker Duman retweeted
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğundaki önemli özelliklerden birisi de ertelemeciliktir (procrastination)📌
Bu sorunu yaşayan bazı kişilerde ‘son dakikacılık’ tipiktir; olası olumsuz sonuçların çok yaklaşması, odaklanmayı ve yapılması gereken işin tamamlanmasını kolaylaştırır.
Berker Duman retweeted
Amfetamin grubu ilaçlar; dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olmayan sağlıklı kişilerde, bilişsel işlevlerde belirgin bir fayda sağlamıyor📌
Öte yandan ilginç bir bulgu olarak, öznel değerlendirmede ‘ilacın bariz bir şekilde olumlu etkileri olduğunu’ söylüyorlar.
Aşikar bir nesnel performans artışı saptanmadığı dikkate alındığında; kişiler kendilerini değerlendirirken hatalı çıkarımlarda bulunuyorlar.
Muhtemelen bu yanılsama nedeniyle tüm dünyada en çok kötüye kullanılan ilaçlar arasında ‘psikostimülan (uyarıcı) ilaçlar yer alıyor.
Özetle; sağlıklı kişilerde amfetaminler veya metilfenidat gibi psikostimülan ilaçlar ‘zekayı açmaz’, ‘belleği güçlendirmez’, ‘dikkati artırmaz’ ve ‘bilişsel doping’ değildir.
Replying to @CognitiveMetric
Source: "Objective and subjective cognitive enhancing effects of mixed amphetamine salts in healthy people" pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/2288…
Aslında pek de öyle değil; örneğin, hipertansiyon tanı ve tedavi kılavuzları da nefroloji/kardiyoloji uzmanlarının oylaması ve uzlaşısı ile oluşturuluyor.
Akıl sağlığı, böbrek sağlığı gibi tartışma yetkisi tek bir meslek grubuna ait olan teknik bir alan değil. Hiçbir nefrolog böbrek yetmezliğini oylamayla listeden çıkarmadı, kimse böbrek taşı tanısını muhalifleri susturmak için kullanmadı.
Akıl sağlığında ise kimin "deli" sayılacağı, hangi davranışın bozukluk hangisinin karakter olduğu, hangi yasın "fazla uzun", hangi çocuğun "fazla hareketli" olduğu her dönem o dönemin ahlakıyla, ekonomisiyle, siyasetiyle birlikte yeniden yazılıyor. Bu yüzden doktorlar, psikologlar, sosyologlar, eğitimciler, hastalar, ilaç kullananlar, ilacı bırakmaya çalışırken yaşadıklarını kimseye anlatamayanlar ve sıradan vatandaşlar dahil herkes bu konuda fikir söyleyebilir. Söylemeli de. Engelli hakları hareketinin sloganı burada da geçerli: "Bizsiz bize dair hiçbir şey."
Üstelik bu disiplinin sicili hiç temiz değil.
1851'de Amerikalı hekim Samuel Cartwright kölelerin kaçma isteğini bir akıl hastalığı olarak tanımladı ve adını drapetomania koydu. Önleyici tedavi olarak kırbaç önerdi.
Kadınların öfkesi, arzusu, itirazı yüzyıllarca "histeri" diye tıbbileştirildi. Kelimenin kökü "rahim" demek. Terim DSM'den ancak 1980'de çıktı.
Egas Moniz 1949'da lobotomiyle Nobel Tıp Ödülü aldı. Ödül hala geri alınmadı. Amerika'da Walter Freeman, göz çukurundan buz kıracağına benzeyen bir aletle beyne girdiği lobotomiyi muayenehanede, hastayı elektroşokla bayıltarak yaptı ve kariyeri boyunca 3 binden fazla lobotomi gerçekleştirdi. Hastaları arasında 23 yaşındaki Rosemary Kennedy de vardı, 12 yaşındaki Howard Dully de. Rosemary hayatının geri kalanını bir bakım kurumunda geçirdi.
1927'de ABD Yüksek Mahkemesi "zihinsel yetersiz" sayılan insanların zorla kısırlaştırılmasını onayladı. Yargıç Holmes kararda "Üç kuşak geri zekalı yeter" diye yazdı. On binlerce kişi kısırlaştırıldı. Almanya'da psikiyatrist Ernst Rüdin'in de hazırlanmasında rol aldığı 1933 yasasıyla yaklaşık 400 bin kişi kısırlaştırıldı. Sonra Aktion T4 geldi: psikiyatristlerin hasta dosyalarına işaret koyarak kimin öleceğini belirlediği, sadece resmi aşamasında 70 bine yakın psikiyatri hastası ve engellinin öldürüldüğü program. Gaz odaları ilk orada denendi.
Eşcinsellik 1973'e kadar resmi bir akıl hastalığıydı ve listeden yeni bir laboratuvar bulgusuyla çıkarılmadı. Eşcinsel aktivistler Amerikan Psikiyatri Birliği toplantılarını bastı. John Fryer adında eşcinsel bir psikiyatrist işini kaybetmemek için maske ve perukla kürsüye çıkıp "ben eşcinselim ve psikiyatristim" dedi. Sonunda da oylama yapıldı. Bir "hastalık" oylamayla kaldırıldı. Böbrek taşı için böyle bir şey duydunuz mu? Üstelik tamamen de kalkmadı. "Ego-distonik eşcinsellik" adıyla, yani kişi kendi eşcinselliğinden rahatsızsa hasta sayılarak 1987'ye kadar kılavuzda kaldı. Dünya Sağlık Örgütü ancak 1990'da listeden çıkardı.
Sovyetler Birliği'nde "yavaş seyirli şizofreni" diye bir tanı geliştirildi. Belirtileri arasında "reformculuk sanrıları" ve "hakikat için mücadele" vardı. Sistemi değiştirmek istemek bir semptomdu, muhalifler yıllarca psikiyatri hastanelerine kapatıldı. Sistemi eleştireni hasta ilan etmek. Tanıdık bir refleks.
1940'lardan 60'lara kadar otizmin ve şizofreninin soğuk, mesafeli annelerden kaynaklandığı fikri ("buzdolabı anne", "şizofrenojenik anne") uzman görüşü olarak anlatıldı. Bir kuşak anne çocuğunun durumundan kendini sorumlu tuttu.
Son otuz yılın en başarılı pazarlama cümlesi de "Depresyon beyindeki serotonin eksikliğidir" oldu. İlaç reklamlarında, broşürlerde, muayene odalarında yıllarca tekrarlandı. 2022'de Joanna Moncrieff ve ekibi bir şemsiye derleme yayımladı, yani bu konudaki önceki derleme ve meta-analizleri bir araya getiren bir çalışma. Depresyonun düşük serotoninden kaynaklandığına dair tutarlı bir kanıt bulamadılar.
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğundaki önemli özelliklerden birisi de ertelemeciliktir (procrastination)📌
Bu sorunu yaşayan bazı kişilerde ‘son dakikacılık’ tipiktir; olası olumsuz sonuçların çok yaklaşması, odaklanmayı ve yapılması gereken işin tamamlanmasını kolaylaştırır.
Amfetamin grubu ilaçlar; dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olmayan sağlıklı kişilerde, bilişsel işlevlerde belirgin bir fayda sağlamıyor📌
Öte yandan ilginç bir bulgu olarak, öznel değerlendirmede ‘ilacın bariz bir şekilde olumlu etkileri olduğunu’ söylüyorlar.
Aşikar bir nesnel performans artışı saptanmadığı dikkate alındığında; kişiler kendilerini değerlendirirken hatalı çıkarımlarda bulunuyorlar.
Muhtemelen bu yanılsama nedeniyle tüm dünyada en çok kötüye kullanılan ilaçlar arasında ‘psikostimülan (uyarıcı) ilaçlar yer alıyor.
Özetle; sağlıklı kişilerde amfetaminler veya metilfenidat gibi psikostimülan ilaçlar ‘zekayı açmaz’, ‘belleği güçlendirmez’, ‘dikkati artırmaz’ ve ‘bilişsel doping’ değildir.
Replying to @CognitiveMetric
Source: "Objective and subjective cognitive enhancing effects of mixed amphetamine salts in healthy people" pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/2288…














