دِروگَر

به نیت عرفان ثابتی @ErfanSabeti و در دفاع از او ترجمه بخش جذابی از کتاب «پوپولیسم چیست؟» نوشته جان ورنر مولر. علاوه بر ضدنخبه‌گرایی، پوپولیست‌ها همیشه ضدکثرت‌گرا نیز هستند. پوپولیست‌ها ادعا می‌کنند که فقط آن‌ها، و تنها آن‌ها، نماینده واقعی مردم‌اند. مثلاً، به رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه فکر کنید که در یکی از کنگره‌های حزبی، در پاسخ به منتقدان داخلی‌اش اعلام کرد: «ما مردم هستیم. شما کی هستید؟» البته او می‌دانست که رقبایش نیز ترک هستند. ادعای نمایندگی انحصاری از سوی پوپولیست‌ها هرگز مبتنی بر داده‌های تجربی نیست، بلکه همواره ماهیتی کاملاً اخلاقی دارد. وقتی برای کسب قدرت رقابت می‌کنند، پوپولیست‌ها رقبای سیاسی خود را فاسد و جزوی از نخبگان فاسد و غیراخلاقی معرفی می‌کنند؛ و وقتی در قدرت هستند، از به رسمیت شناختن هرگونه مخالفتی به‌عنوان مشروع خودداری می‌ورزند. منطق پوپولیستی همچنین به این معناست که هر کسی که از احزاب پوپولیست حمایت نکند، احتمالاً بخشی از مردم واقعی (که همیشه درستکار و اخلاق‌مدار تعریف می‌شوند) نیست. به‌زبان ساده، پوپولیست‌ها نمی‌گویند: «ما ۹۹ درصد هستیم». آنچه آن‌ها در عمل القا می‌کنند این است: «ما ۱۰۰ درصد هستیم». برای پوپولیست‌ها، این معادله همیشه جواب می‌دهد: هر کسی که در این دایره قرار نمی‌گیرد، غیراخلاقی و فاقد جایگاه در میان مردم واقعی است. این یکی دیگر از راه‌های گفتن این نکته است که پوپولیسم همیشه نوعی از سیاست هویتی است (گرچه همه انواع سیاست هویتی پوپولیستی نیستند). از این درکِ پوپولیسم به‌عنوان شکلی از سیاست هویتیِ طردکننده، این نتیجه حاصل می‌شود که پوپولیسم تهدیدی برای دموکراسی است. چراکه دموکراسی مستلزم کثرت‌گرایی و به‌رسمیت‌شناختن این حقیقت است که ما باید شرایط منصفانه‌ای برای زندگی مشترک تعریف کنیم؛ به‌عنوان شهروندانی آزاد و برابر، اما درعین‌حال به‌طور غیرقابل انکاری متکثر. ایده‌ی مردمِ اصیل، یکنواخت، و همگون، یک خیال است.